10 verhalen uit het ABC van de Tour de France: #10 - Roger Walkowiak

In mei van dit jaar verscheen het boek het ABC van de Tour de France van Bicycling-auteur Roy Schriemer bij uitgeverij Edicola.nl. We publiceren een selectie van deze verhalen op de website, nu de Tour-koorts toeneemt. Een voorproefje, voor wie niet genoeg krijgt van de truien, de bergen, de hoofdrolspelers en alle randzaken uit de historie van de bekendste wielerwedstrijd ter wereld. In deze editie: Roger Walkowiak.

>>> Winactie! Lezers van Bicycling.nl kunnen het boek winnen: laat hier weten wat jouw favorieten Tourmoment was en waarom jij de allergrootste Tourfan bent. De 10 leukste antwoorden winnen een boek.

Een Tourwinnaar die niet veel won

De eindwinst van Roger Walkowiak in de Tour de France van 1956 blijft een bijzonder verhaal. Twintig keer werd deze Fransman met Poolse voorouders winnaar van een (vaak bescheiden) wielerkoers, maar samen met twee ritzeges in de Vuelta (en dus geen enkele ritzege in de Tour de France) is het zijn enige profoverwinning van betekenis.

Nog straffer was: Walkowiak zou eigenlijk niet meedoen aan de Tour van dat jaar. Op het allerlaatste moment werd hij gevraagd de plek van Gilbert Bauvin over te nemen in de selectie van het Franse regioteam Nord-Est/Centre. Dergelijke teams uit geheel Frankrijk werden toegelaten als aanvulling op de deelnemende landenploegen en zorgden zo ook voor meer Franse renners aan de start. Maar Bauvin werd vanuit die regionale ploeg overgeheveld naar het nationale team van Frankrijk. Walkowiak reisde af en die beslissing veranderde zijn leven. Ondanks het toch niet te negeren gegeven dat hij een rit had gewonnen in de Ronde van Spanje dat jaar, mocht hij in een vlakke etappe van de Tour van 1956 maar liefst achttien minuten nemen op het peloton met een groep ongevaarlijk geachte vluchters. Het geel wisselde daarna aan aantal keren van schouders onder de renners uit deze vluchtgroep.  Onder meer de Nederlanders Gerrit Voorting en Wout Wagtmans droegen het iconische ‘maillot jaune’ , van de laatste zou de latere eindwinnaar het geel overnemen.

Onwerkelijk scenario.

Walkowiak was van die groep  vroege vluchters uit die zevende etappe uiteindelijk simpelweg de beste klimmer. Hij verloor weliswaar in de laatste Alpenrit - alweer de achttiende etappe - maar liefst acht minuten op Charly Gaul, maar het geel was na die etappe wel weer voor hem. De minuut voorsprong die hij daar behield op andere niet-favorieten voor de eindwinst kwam in het restant van de Tour niet meer in gevaar. En tweede werd Bauvin, de man voor wie hij inviel en die ook mee zat in de bewuste vlucht. Met Jean Adriaenssens eindigde er nog iemand op het podium die niet voorspeld was. Federico Bahamontes was op de vierde plek (op zeven minuten van het podium) eigenlijk de eerste echte 'naam' in die uitslag.

Het was sowieso een editie die bij publiek en pers niet veel losmaakte die zomer, vanwege het verloop en de toch niet echt aansprekende winnaar. Ook zijn Poolse achtergrond speelde mee in dat neerkijken op deze winnaar. Walkowiak was er op gebrand te laten zien dat het geen toeval was geweest, maar op een ritzege in de Vuelta en enkele podiumplaatsen in kleine etappekoersen na kon hij dat de seizoenen erop niet bevestigen. Hij moest toezien dat zijn naam de jaren en zelfs decennia erna werd gebruikt om te duiden dat iemand een koers wist te winnen nadat het peloton te veel ruimte had gegeven 'Een Walkowiakje'. Toch mag je zijn kwaliteiten als renner en zijn tactische inzicht niet onderschatten, hij pakte een unieke kans die zich voordeed. En staat daarmee op een erelijst waar renners van het kaliber Raymond Poulidor, Steven Rooks, Tom Dumoulin en Tony Rominger (om er eens enkele te noemen) op ontbreken. Na het seizoen 1960 stopte hij met koersen en tot zijn pensioen was hij arbeider in een autofabriek. In 2017 overleed Roger Walkowiak.