Veilig op de fiets

Fietsradar in het donker: hoeveel veiliger ben je echt?

Praat mee!

AI gegenereerd

AI gegenereerd

Nu de wintertijd is ingegaan, wordt het steeds vroeger donker. Veel fietsers rijden daardoor vaker in het donker, bijvoorbeeld tijdens een avondtraining of op weg naar huis. Een auto die van achteren nadert, merk je niet altijd op tijd op. Een fietsradar kan dan extra rust geven.

Het apparaat piept zodra er een auto achter je nadert en voelt als een extra paar ogen op de weg. Steeds meer racefietsers en e-bikers hangen er dan ook een onder hun zadel, van Garmin, Bryton of Magene. Maar hoeveel veiliger word je er nu echt van tijdens die donkere winterritten? Het eerlijke antwoord is minder spectaculair dan de reclame.

>>> Wil je op de hoogte blijven van het belangrijkste fietsnieuws? Schrijf je dan hier in voor onze wekelijkse nieuwsbrief met maandagochtend om 09.00 de top 5 artikelen. Abonneren op Bicycling magazine of losse nummers kopen doe je in onze shop!

Het eerlijke antwoord: niemand weet precies hoeveel veiliger

Wij vonden geen onafhankelijk onderzoek dat aantoont dat fietsers met een radar minder vaak worden aangereden. Fabrikanten beschrijven wat het apparaat doet, maar publiceren geen ongevallencijfers.

Wat wél vaststaat: goede verlichting werkt. In een Deens onderzoek waren fietsers met permanente verlichting 19 procent minder vaak bij ongevallen betrokken, zo staat in een kennisoverzicht voor Rijkswaterstaat. Een radarachterlicht is dus vooral zo goed als het lampje dat erin zit.

Wat een fietsradar wél voor je doet

  • Hij waarschuwt vroeg. Een radar als de Garmin Varia RTL515 detecteert verkeer tot 140 meter achter je, volgens de productspecificaties.
  • Je kunt anticiperen. Je weet dat er een auto komt voordat je hem hoort, en kunt naar rechts gaan of met je groep in een rij rijden.
  • Je hoeft minder om te kijken. Dat scheelt nekbelasting en houdt je ogen op de weg voor je, waar in het donker de gaten en takken liggen.
  • Je valt op. Sommige modellen, zoals de Varia RCT715, laten het achterlicht feller schijnen als er een auto nadert (Garmin).

Meer over modellen en verschillen lees je in ons overzicht van de beste radarverlichting.

Wat een fietsradar níét doet

Een radar laat de automobilist niet remmen en maakt je niet zichtbaarder dan het lampje zelf. Hij vertelt jóu dat er iets aankomt; wat de bestuurder doet, blijft buiten jouw invloed. Geen piep betekent ook niet altijd dat de weg vrij is. Kijk daarom vóór je afslaat of uitwijkt altijd nog even over je schouder.

Zo gebruik je een fietsradar slim en legaal

  • Zet het licht op continu. In Nederland mag fietsverlichting niet knipperen en niet verblinden (Fietsersbond). Veel radarlampjes hebben ook knippermodi; die zijn hier dus niet toegestaan.
  • Combineer met een goed voorlicht. Een radar kijkt alleen naar achteren. Waar je op let bij een koplamp, lees je in lux versus lumen bij fietsverlichting.
  • Laad hem op na elke rit. De RTL515 haalt tot zo'n 9 uur, afhankelijk van de lichtmodus, volgens de specificaties. Met een lege batterij heb je geen radar én geen achterlicht.
  • Draag reflecterende kleding. Bij kruisend verkeer werkten reflecterende vesten beter dan andere zichtbaarheidsmiddelen in het Rijkswaterstaat-overzicht. Meer tips staan in zo fiets je veilig en met plezier in de herfst.

Waarom zichtbaarheid in het donker zo telt

Ongeveer 20 procent van de fietsongevallen gebeurt in het donker. Vooral aanrijdingen van opzij en eenzijdige ongevallen, zoals een val zonder tegenpartij, komen vaker voor bij schemer en duisternis (Rijkswaterstaat, 2021).

Van achteren zagen proefpersonen een brandend achterlicht op 114 tot 118 meter. Een losse rode reflector werd later opgemerkt. Daarnaast zie je zelf minder naarmate je ouder wordt, zoals we uitlegden in zicht in het donker: vanaf wanneer zie je echt minder.

Wat we niet weten: of fietsers met een radar door het gevoel van veiligheid anders gaan rijden, bijvoorbeeld minder alert. En of radars het aantal aanrijdingen van achteren echt verlagen. Daar is, voor zover wij konden vinden, nog geen goed onderzoek naar.

Waar let je op bij het kopen van een fietsradar?

Overweeg je deze winter een fietsradar aan te schaffen? Let dan op de volgende punten:

  • Detectieafstand: hoe ver van tevoren kan de radar naderend verkeer signaleren? Dit verschilt per model.
  • Achterlicht: niet iedere radar heeft dezelfde lichtsterkte en lichtstanden. Let erop dat het achterlicht goed zichtbaar is en in Nederland aan de verlichtingseisen voldoet.
  • Compatibiliteit: controleer of de radar verbinding maakt met jouw fietscomputer, bijvoorbeeld van Garmin, Wahoo of Bryton.
  • Batterijduur: zeker tijdens lange winterritten wil je niet halverwege zonder radar of achterlicht komen te zitten.
  • Extra functies: sommige modellen hebben naast radar ook een ingebouwde camera, zoals de Garmin Varia RCT715.

Wil je verschillende modellen vergelijken? Bekijk dan ook ons overzicht van de beste radarverlichting.

Wat betekent dit voor jou

  • Een fietsradar helpt je anticiperen, maar bewezen minder ongelukken zijn er (nog) niet.
  • Het lampje doet het zichtbare werk: zet het op continu, want knipperen mag niet.
  • Rijd altijd met een goed voorlicht en reflecterende kleding.
  • Kijk vóór je afslaat altijd over je schouder, ook als de radar stil blijft.
  • Laad hem na elke rit op; een lege radar beschermt je niet.