Insmeren onder je wielerkleding en de UV-index: Waar moet je rekening mee houden?

Je trekt een wielershirt aan, smeert je armen en benen in en vertrekt. Maar hoe zit het eigenlijk met de huid onder je fietskleding? Is zonnebrandcrème daar nodig, of beschermt je wielershirt voldoende? Het antwoord hangt af van de UV-index, het type kleding en zelfs hoe nat je shirt wordt tijdens een warme rit.

>>> Wil je op de hoogte blijven van het belangrijkste fietsnieuws? Schrijf je dan hier in voor onze wekelijkse nieuwsbrief met maandagochtend om 09.00 de top 5 artikelen.

Je wielershirt beschermt meer dan je denkt

Veel wielrenners gaan ervan uit dat uv-straling probleemloos door een wielershirt heen schijnt. Dat klopt maar gedeeltelijk. Moderne fietskleding van polyester of andere synthetische materialen houdt het grootste deel van de uv-straling tegen. Uit laboratoriumonderzoek blijkt dat veel technische wielershirts een beschermingsfactor van UPF 40 tot 50+ halen. Dat betekent dat slechts ongeveer 2 tot 2,5 procent van de uv-straling de stof bereikt.

Dat is vergelijkbaar met een zeer hoge zonnebrandfactor. Toch zit daar een belangrijke kanttekening aan.

Lees ook: Het ondershirt-dilemma van de zomer: Dragen of juist weglaten?

Zweet en een strak shirt verminderen de bescherming

Tijdens een zomerse rit verandert je wielershirt voortdurend. De stof wordt nat van het zweet, rekt uit wanneer je in fietshouding zit en sluit strak aan op je lichaam. Juist die factoren kunnen de uv-bescherming verminderen.

Onderzoek laat zien dat vochtige of uitgerekte kleding meer uv-straling doorlaat dan droge, loszittende kleding. Bij gewone katoenen shirts kan het verschil zelfs enorm zijn. Een wit katoenen T-shirt heeft droog ongeveer UPF 7, maar nat nog slechts ongeveer UPF 3. Moderne wielerkleding presteert aanzienlijk beter, maar ook daar neemt de bescherming iets af wanneer de stof nat wordt of strak gespannen staat.

Voor wielrenners betekent dat vooral dat schouders, bovenrug en onderrug tijdens lange ritten kwetsbaarder kunnen zijn dan je misschien denkt.

Lees ook: Je zweet liegt niet: zo voorkom je dat je stilvalt zonder lege benen

De UV-index bepaalt hoe belangrijk insmeren is

Niet elke zomerdag is hetzelfde. De uv-index geeft aan hoe sterk de zonkracht is.

• UV-index 0 tot 2: weinig risico. Bij een korte rit is insmeren onder je shirt meestal niet nodig.
• UV-index 3 tot 5: bij ritten langer dan anderhalf tot twee uur kan extra bescherming verstandig zijn.
• UV-index 6 tot 7: tijdens lange zomerritten is insmeren onder dunne fietskleding zeker het overwegen waard.
• UV-index 8 of hoger: veel voorkomend in Zuid-Europa. Dan adviseren dermatologen om bescherming te combineren met geschikte kleding, zonnebrand en waar mogelijk schaduw.

Rijd je bijvoorbeeld in Frankrijk, Spanje of Italië tijdens een trainingskamp, dan is een uv-index van 8 tot 10 in de middag heel normaal.

Lees ook: Fietsen op "Île de Beauté": De mooiste routes op Corsica

Wanneer is insmeren onder je shirt verstandig?

Voor een rit van een uur in Nederland met een uv-index van 4 hoef je je waarschijnlijk geen zorgen te maken over de huid onder je wielershirt.

Anders wordt het wanneer je:

• langer dan drie uur rijdt
• in de bergen fietst, waar de uv-straling sterker is
• een zeer dun of lichtgekleurd zomershirt draagt
• veel zweet waardoor het shirt langdurig nat blijft
• een zeer lichte huid hebt of snel verbrandt

In die situaties adviseren veel dermatologen om ook de huid onder je fietsshirt vooraf dun in te smeren met een breedspectrum zonnebrandcrème. De bescherming van kleding blijft de eerste verdedigingslinie, maar zonnebrand vormt een extra veiligheidslaag wanneer de omstandigheden zwaarder worden.

Vergeet de open plekken niet

De meeste verbrandingen ontstaan niet onder het shirt, maar juist op de plekken die wielrenners vaak vergeten:

• achterkant van de nek
• oren
• onderkant van de kin
• polsen
• de overgang tussen mouw en handschoen
• de onderrug wanneer je shirt omhoog kruipt
• de achterkant van de benen net boven de sokken

Juist tijdens een lange klim of diepe fietshouding verschuift kleding voortdurend, waardoor huid onverwacht bloot komt te liggen.

De conclusie

Je hoeft niet standaard zonnebrand onder je wielershirt te smeren. Moderne wielerkleding biedt verrassend veel bescherming tegen uv-straling en haalt vaak een UPF van 40 tot 50+. Toch is die bescherming niet perfect. Bij een hoge uv-index, lange ritten, natte kleding of fietsen in de bergen kan extra zonnebrand onder je shirt wel degelijk zinvol zijn.

Zie je wielerkleding daarom als je eerste beschermingslaag en zonnebrand als een aanvulling wanneer de omstandigheden daarom vragen. Vooral op warme zomerdagen met een hoge uv-index kan dat net het verschil maken tussen veilig thuiskomen of 's avonds alsnog met een verbrande rug op de bank zitten.