Slimme helm moet hersenschuddingen sneller opsporen: Teams testen in de Tour

Een harde valpartij kan voor een wielrenner veel meer betekenen dan een kapotte fiets of schaafwonden. Een hersenschudding wordt nog altijd regelmatig te laat herkend, met alle risico's van dien. Tijdens de Tour de France testen twee ploegen daarom een slimme impactsensor die in de helm is verwerkt. Het systeem moet medische staf direct waarschuwen wanneer een renner een flinke klap op het hoofd krijgt.

>>> Wil je op de hoogte blijven van het belangrijkste fietsnieuws? Schrijf je dan hier in voor onze wekelijkse nieuwsbrief met maandagochtend om 09.00 de top 5 artikelen.

NSN Cycling Team en Uno-X Mobility rijden deze Tour met de nieuwe ProMD-impactsensor in hun helmen. De technologie registreert niet alleen of een renner een harde impact heeft gehad, maar verzamelt ook gegevens over de kracht, richting en duur van de botsing. Die informatie kan artsen helpen om sneller te bepalen of verder onderzoek of een onmiddellijke koersopgave noodzakelijk is.

Wielrennen loopt nog achter op het gebied van hersenschuddingen

In sporten als mountainbiken worden impactsensoren al langer gebruikt. Zeker in disciplines waar valpartijen met hoge snelheid eerder regel dan uitzondering zijn, bieden dergelijke systemen extra informatie over de ernst van een crash. Op de weg staat deze technologie nog in de kinderschoenen, terwijl juist daar de aandacht voor hersenletsel de afgelopen jaren flink is toegenomen.

Volgens sportonderzoekers blijft de cultuur binnen het profpeloton een belangrijk obstakel. Renners willen na een val zo snel mogelijk weer opstappen om geen tijd te verliezen of hun ploeg teleur te stellen. Daardoor bestaat het risico dat een hersenschudding niet direct wordt herkend of serieus wordt genomen.

Lees ook: Waarom staat een wielrenner na een val meteen weer op (en blijft een voetballer liggen)?

Sensor meet meer dan alleen een harde klap

De ProMD-sensor maakt gebruik van bewegingssensoren en algoritmes die onderscheid proberen te maken tussen normale trillingen tijdens het fietsen en een daadwerkelijke crash. Zodra een significante impact wordt geregistreerd, kan automatisch een waarschuwing worden verstuurd. Daarnaast worden alle meetgegevens opgeslagen voor een medische evaluatie na afloop.

De fabrikant benadrukt dat de sensor geen medisch hulpmiddel is waarmee een hersenschudding kan worden vastgesteld. De technologie levert objectieve data die artsen ondersteunt bij hun beoordeling, maar vervangt nooit een medische diagnose.

Lees ook: Wat moet je doen bij een ongeval op de fiets?

Waardevolle informatie voor artsen en teams

De verzamelde gegevens kunnen niet alleen helpen bij de eerste beoordeling na een valpartij, maar ook tijdens het herstelproces. Door impactgegevens te combineren met andere gezondheidsinformatie, zoals hartslagvariabiliteit, trainingsbelasting en slaapkwaliteit, krijgen artsen een completer beeld van het herstel van een renner. Dat kan helpen om te voorkomen dat een renner te vroeg terugkeert in competitie, iets waar in het professionele wielrennen steeds meer aandacht voor komt.

Lees ook: Hoe maak je het beste van een valpartij? De kunst van het vallen op de fiets

Praktijkvoorbeeld uit de Tour de France

Uno-X Mobility gebruikte de technologie al tijdens deze Tour. Nadat Torstein Træen hard ten val kwam, speelde de analyse van de helmgegevens een rol bij de beslissing om hem een dag later uit koers te halen. Uiteindelijk bleek de Noor naast meerdere ribbreuken ook een hersenschudding te hebben opgelopen. Hoewel de sensor dus geen diagnose stelt, kan hij wel bijdragen aan een beter onderbouwde medische beslissing.

© NSN/Ekoi

De sensor wordt omschreven als een intelligent botsingsdetectiesysteem dat is ontworpen om de veiligheid van de motorrijder te verbeteren door zowel lineaire als roterende botsingen in realtime te monitoren.

Zijn slimme helmen de toekomst?

Er zijn nog vragen over de nauwkeurigheid van impactsensoren. Zo kan een verschuivende helm soms afwijkende metingen veroorzaken. Toch zien zowel onderzoekers als fabrikanten veel potentie. Vooral wanneer de technologie wordt gecombineerd met onafhankelijke medische beoordelingen kan zij bijdragen aan een veiliger wielerpeloton.

Nu de discussie over veiligheid in het profwielrennen steeds nadrukkelijker wordt gevoerd, lijken slimme impactsensoren een logische volgende stap. Ze vervangen de arts niet, maar kunnen wel waardevolle informatie leveren op momenten waarop iedere seconde telt.

Dit artikel is gebaseerd op een artikel van Cycling Weekly.

 Meer weten over de Tour de France?

Meer weten over de Tour de France 2026? Lees onze verdiepende verhalen en uitleg over de grootste wielerwedstrijd ter wereld. Bekijk ook onze voorbeschouwingen van alle etappes van de Tour de France.