Sneller gescout, sneller opgebrand. En waarom dat best gek is

Het moderne wielrennen heeft haast. Veel haast. Renners worden tegenwoordig zo jong gescout dat hun knieën soms nog niet weten wat ze later willen worden. Vijftien jaar, een powerprofiel en hop, op de radar. Dat voelt efficiënt. En efficiënt voelt slim. Tot je er iets langer naar kijkt.

Want hoe kan het dat we steeds beter zijn geworden in het vinden van talent, maar steeds slechter lijken in het behouden ervan. Dat is een paradox waar zelfs de meest geavanceerde vermogensanalyse geen sluitend antwoord op geeft.

Vroeg pieken als stilzwijgende verplichting

In het mannenwielrennen is vroeg specialiseren bijna een wet geworden. Wie op jonge leeftijd niet uitzonderlijk presteert, wordt al snel als te laat bestempeld. De trainingsbelasting gaat omhoog, de verwachtingen groeien mee en ergens onderweg raakt iemand iets kwijt. Soms het lichaam. Soms het hoofd. Vaak allebei.

Stoppen wordt dan gezien als falen. Terwijl het misschien juist het logische gevolg is van een systeem dat voortdurend harder duwt dan het kan dragen. Wie alles op jonge leeftijd moet geven, houdt weinig over voor later.

Lange carrières zijn geen mythe

Langdurige loopbanen in het profwielrennen zijn zeldzaam, maar niet ondenkbaar. Davide Rebellin is een sprekend voorbeeld. Hij was prof van 1992 tot 2022, een carrière van bijna dertig jaar waarin hij meer dan zestig overwinningen behaalde, waaronder klassiekers als de Amstel Gold Race, La Flèche Wallonne en Liège-Bastogne-Liège. Rebellin bleef competitief tot ver in de veertig en reed zelfs wedstrijden op zijn vijftigste, wat uitzonderlijk is in de moderne sport.

Bij de vrouwen zien we een nog opvallendere lange carrière in het verleden: Jeannie Longo was vanaf de jaren zeventig tot begin 2010 actief op het hoogste niveau. Ze won meerdere wereldtitels en een olympische gouden medaille en bleef nationale titels pakken ver voorbij haar veertigste. Longo bleef resultaten halen tot haar begin vijftiger jaren en nam pas afscheid van elite-wedstrijden rond haar 53e.

Die voorbeelden tonen dat wielrennen niet per se een korte, felle piek hoeft te zijn. Tegelijkertijd zijn renners als Davide Rebellin en Jeannie Longo ook uitersten, maar dan aan de andere kant. Loopbanen die zo lang duren zijn even uitzonderlijk als de vroege uitval die we nu steeds vaker zien. In beide gevallen kan de vraag of het gezond is gesteld worden.

Minder meten, meer voelen

Misschien zit daar de kern. Niet alles wat telt, is meetbaar en moeten we 24/7 monitoren zoals in dit recente artikel ook te lezen is. Motivatie niet. Plezier niet. Zin om te blijven fietsen al helemaal niet. Hoe strakker een carrière wordt gepland, hoe groter de kans dat er ergens iets knapt.

Wielrennen laat zich niet altijd vangen in schema’s. Toch proberen we het chronisch. En zijn we dan verbaasd als renners voortijdig afhaken. Want 'Computer says yes'.

Langzaam is het nieuwe slim

Sneller scouten is niet per se verkeerd. Maar sneller opbranden wel. Een lange carrière vraagt om geduld, om herstel en om de vrijheid om soms even nergens voor te rijden.

Wie alles al op zijn twintigste heeft gegeven, staat denk ik op zijn dertigste vaak met grotere motivatieproblemen dan een renner die heeft kunnen doseren.

Slot

Zoals Dylan van Baarle het onlangs verwoordde in een interview met Sporza over zijn overstap naar Quick-Step. 'Het voelt alsof je met een groep vrienden op pad gaat'. Geen groot statement, wel een veelzeggend beeld. Wielrennen als gezamenlijke tocht, niet als voortdurende beoordeling.