Tijdelijk hardlopen in plaats van fietsen: wat gebeurt er met je conditie?

Slecht weer. Drukte. Of gewoon geen zin in een lange rit. Veel fietsers kiezen er in periodes als deze voor om tijdelijk hard te lopen in plaats van twee uur te fietsen. Maar wat gebeurt er eigenlijk met je conditie wanneer je die overstap maakt? Kun je je aerobe motor behouden, verbetert het juist, of mis je iets wezenlijks van je fietsprestatie?

Wil je door ons op de hoogte gehouden worden van het belangrijkste fietsnieuws? Schrijf je dan hier in voor onze wekelijkse nieuwsbrief.

Je verliest je motor niet, maar wel je fietsspecifieke scherpte

Goed nieuws: je hart en longen maken weinig onderscheid tussen hardlopen en fietsen. Beide zijn aerobe inspanningen waarbij je cardiovasculaire systeem centraal staat.

Onderzoek naar trainingsspecificiteit wijst uit dat langdurige aerobe training je cardiovasculaire systeem sterker maakt, en dat deze aanpassing gedeeltelijk overdraagbaar is tussen sporten. In een klassieke review werd gekeken naar cross-training-effecten tussen hardlopen, fietsen en zwemmen. Hieruit bleek dat er zeker een transfer van trainingseffecten op VO2max, de maximale zuurstofopname, bestaat tussen verschillende sporten. Wel blijft de verbetering in je primaire sport altijd het grootst bij sport-specifieke training.

VO2max is de beste maat voor je algemene uithoudingsvermogen en wordt in het lab gemeten tijdens inspanningsfysiologie-tests. Je maximale zuurstofopname varieert per sport, deels door verschillen in spieractivatie en motor-unitrekrutering, maar blijft een goede indicator voor de conditie van je hart-longsysteem.

Wat betekent dit in de praktijk?

• Als je een paar weken hardloopt in plaats van fietst blijft je aerobe “motor” sterk
• Je VO2max verandert niet drastisch doordat je je hart-longsysteem blijft prikkelen
• De specifieke prikkels voor fietsen (zoals pedaalefficiëntie) zijn er tijdelijk minder

Je motor blijft dus rondlopen doordat je je cardiovasculaire systeem blijft trainen, zij het op een andere manier.

Geen verlies van vermogen, maar wel minder sport-specifieke efficiëntie

Fietsen en hardlopen trainen allebei je uithoudingsvermogen en gebruiken hetzelfde energiesysteem. Toch zijn de bewegingen anders. Hardlopen is gewichtdragend en bij elke stap vang je je lichaamsgewicht op. Daardoor gebruik je meer stabiliserende spieren en moet je lichaam remmende krachten opvangen. Fietsen is vloeiender en zonder impact, waarbij vooral je bovenbenen en heupspieren in een herhalende trapbeweging werken.

Onderzoek naar cross training laat zien dat beide sporten elkaar ondersteunen. Je algemene conditie, zoals je VO2max, blijft goed op peil als je de ene sport tijdelijk vervangt door de andere. Maar verbeteringen zijn altijd het grootst in de sport die je specifiek traint. Bij triatleten zie je bijvoorbeeld dat hun maximale zuurstofopname stabiel blijft wanneer ze fietsen en lopen combineren, terwijl hun loopprestatie sterker verbetert wanneer ze echt gericht looptraining doen in plaats van extra te fietsen. Kortom, je conditie profiteert van beide sporten, maar je wordt het beste in wat je het meest doet.

Concreet effect

• Je cardiovasculaire conditie blijft relatief stabiel
• Je motorische efficiëntie voor hardlopen neemt toe
• Je pedaal-specifieke efficiëntie kan iets dalen bij terugkeer op de fiets

Dat komt niet doordat je conditie achteruitgaat. Het komt doordat je lichaam zich aanpast aan hardlopen. Je spieren en coördinatie wennen aan die nieuwe beweging. Ga je weer fietsen, dan moet je lichaam weer even wennen aan de pedaalbeweging.

De conclusie

Ga je tijdelijk hardlopen omdat het weer tegenzit of je agenda vol zit, dan blijft je aerobe motor gewoon draaien. Je levert mogelijk iets in op fietsspecifieke efficiëntie, maar dat komt meestal snel terug zodra je weer regelmatig op de fiets zit.

Je conditie verdwijnt dus niet. Je traint hem alleen op een andere manier.

Inspiratie: Runners.nl