Waarom hebben wielrenners zelden tattoos op hun benen?

Je ziet het zelden in het peloton: een tatoeage op de kuit of dij van een profrenner. Op de armen, rug of borst? Prima. Maar de benen? Die blijven vaak blanco. Dat is geen toeval. Daar zitten redenen achter die geworteld zijn in de wielercultuur, de sportfysiologie én de harde realiteit van asfalt.

>>> Wil je op de hoogte blijven van het belangrijkste fietsnieuws? Schrijf je dan hier in voor onze wekelijkse nieuwsbrief met maandagochtend om 09.00 de top 5 artikelen.

De benen als kostbaar bezit

In het wielrennen worden de benen behandeld als kostbaar bezit. Ze worden geschoren, gemasseerd, ingesmeerd en na elke etappe omhooggelegd. Een profwielrenner praat over zijn benen zoals een chirurg over zijn handen praat. Zorgvuldig. Respectvol. Lichtelijk paranoïde. "Mijn benen voelen goed vandaag" is de mooiste zin in het peloton. Vaak zijn de "reepjes" van afgetrainde kuiten de mooiste organische tattoo die een wielrenner zelf kan maken.

>>> Lees ook: De voordelen van compressie-boots en hoe ze herstel kunnen verbeteren

Zweten: een onderzoek van toen en nu

Er is wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de vraag of tattoos invloed hebben op zweemfunctie. Een vroeg onderzoek toonde aan dat getatoeëerde huid tot 50 procent minder zweet produceert dan niet-getatoeëerde huid wanneer dit kunstmatig wordt gestimuleerd, omdat de tatoeagenaald op dezelfde diepte in de huid prikt als waar de zweetklieren zitten.

Latere studies zijn genuanceerder. Onderzoek uit 2019 in het Journal of Science and Medicine in Sport vond bij zweten tijdens inspannings geen vergelijkbare verschillen. De wetenschap is er nog niet uit. Maar voor wielrenners geldt: bij twijfel, niet doen. Marginaal verlies aan zweetfunctie met 35 graden in de Provence is geen aantrekkelijk vooruitzicht.

>>> Lees ook: Je zweet liegt niet: zo voorkom je dat je stilvalt zonder lege benen

Wordt de tatoeage verpest bij een valpatij?

Wielrenners vallen. Niet af en toe, maar regelmatig. En bij een valpartij op asfalt gaat er huid verloren, precies op de plekken die als eerste de grond raken: knieën, heupen, dijen en kuiten.

Gelukkig valt de verder schade aan je artwork vaak reuze mee. Bij een gewone schaafwond raakt alleen de buitenste huidlaag, de epidermis, beschadigd. De tatoeage-inkt zit dieper, ingekapseld in cellen van de lederhuid. Die laag kom je bij een normale valpartij zelden tot nooit. Na genezing is je artwork dus gewoon intact.
Alleen bij een heel diepe vleeswond, waarbij ook de lederhuid zwaar beschadigd raakt en er littekenweefsel vormt, kan een tatoeage ter plekke vervagen of vervormen. Maar dat risico loop je net zo goed als je struikelt op de stoep, uitglijdt in de douche of onderuitgaat op een skihelling. Fietsers hebben daar geen patent op.

En het schoonmaken? Dat verandert ook niets. Een arts spoelt zand en straatvuil uit de wond. Tatoeage-inkt zit ín de huidcellen, niet los in het weefsel. Die spoel je er niet uit. Een getatoeëerde kuit is medisch gezien precies even makkelijk te behandelen als een blanco exemplaar.

>>> Lees ook: Wat een zware wielercrash echt met je lichaam doet

En toch: de armen

Op de armen is inkt vaker wél welkom. Want een tattoo op de arm straalt iets uit dat stiekem heel goed past bij het wielrennen: ruigheid. Een rebel met een eigen wet. Iemand die beslissingen neemt buiten de regels om, een durfal, een piraat op wielen.
De koers heeft altijd die twee kanten gehad. De renner die alles controleert, alles optimaliseert, alles in dienst stelt van wat wel en niet kan en moet. En de renner die op gevoel rijdt, aanvalt in de wind, kansen ruikt voor de camera's ze zien of gewoon iedereen aan gort rijdt omdat hij of zij weet dat die de sterkste is. Een tatoeage op de onderarm past precies bij dat tweede type. Het is geen statement tegen de sport, het is een statement binnen de sport waarin ook vaak getoond wordt wat van belang is buiten de sport.

>>> Lees ook: Sportmassage bij wielrenners: feiten en fabels

Conclusie

Er is natuurlijk geen officieel verbod op tattoos op benen in het peloton. Geen UCI-regel, geen teamcontract dat het verbiedt. Maar de combinatie van zichtbare spieren, valrisico en wielercultuur zorgt ervoor dat de benen van profrenners vaak blanco blijven.

De meest voorkomende fietstattoo op het been is dan ook de onopzettelijke smeertattoo, de kettingvlek die elke fietser kent. Die is gratis, tijdelijk en staat symbool voor een leven op twee wielen.

© Bicycling.nl